De golven kun je niet tegenhouden, maar je kunt wel leren surfen

on

In mijn zoektocht naar balans n.a.v. mijn vorige blog ben ik begonnen met ontdekken van ‘hoe ga ik om met feit dat je zo weinig controle hebt over dingen in het leven en zelfverwijten die daarbij komen kijken?’ Het lezen van het boek van Kristin Neff: ‘Zelfcompassie’ bracht me alvast wat inzichten. Waar op een betere plek daarover te schrijven dan op een prachtige plek in Frankrijk.

Als het herkenbaar voor je is om makkelijker compassie te hebben met anderen dan met jezelf – lees dan verder ;-)…

Compassie met anderen versus met jezelf
Ik ben echt een kei (al zeg ik het zelf) in adviezen geven aan anderen, maar me daar zelf niet aan houden. Als iemand ergens niet in slaagt, als iets fout is gegaan; ben ik heel medelevend. Zo voel ik het dan ook echt. Maar: ik ben veel harder voor mezelf. Wanneer mij iets niet lukt, of niet goed genoeg in mijn hoofd, dan komt mijn kritische stem om de hoek kijken. Compassie hebben met jezelf; dat klinkt ook zo soft en lijkt niet te passen bij de maatschappij en ambities die ik heb… Tegelijkertijd kan ik mezelf vaak toch redelijk op waarde schatten en geloof ik ook echt niet in perfectie. Maar toch: jezelf accepteren in alle fouten die je maakt, onvolkomenheden, dingen waarop je gemiddeld minder ‘scoort’ dan anderen – hoe goed lukt je dat? Dat is waar zelfcompassie voor staat voor mij: jezelf helemaal accepteren (en daarmee al je onvolkomenheden en fouten), lief zijn voor jezelf en geluk halen uit jezelf (ongeacht de omstandigheden).

Selfcompassion

Onvolmaaktheid zorgt voor groei; hoe dan?

Volgens Neff gaat zelfcompassie over drie dingen:

  1. Begrip voor jezelf wanneer je het moeilijk hebt
    In plaats van je gevoelens te negeren of jezelf onder te dompelen in zelfkritiek. Stel je hebt een heel goed idee (vind je zelf) maar je idee wordt door niemand ondersteund. Eigenlijk reageert niemand zoals je verwacht had. Dat is best lastig: het kan een slecht idee zijn, het kan zijn dat er allemaal andere factoren een rol spelen in de reactie van anderen. Dit maakt dat je kan twijfelen over je idee,over jezelf, over de anderen. Begrip voor jezelf tonen in zo’n situatie, je niet meteen uit het veld laten slaan, erkennen dat je idee misschien toch niet zo goed was als dat je dacht, zijn dan krachtige dingen vanuit zelfcompassie om te doen.
  2. Acceptatie dat lijden onvermijdelijk deel uitmaakt van het leven
    Frustratie dat de dingen niet zijn zoals je wilde. Alle mensen lijden wel eens. De definitie van ‘humaan’ (menselijk) zijn betekent zelfs dat je sterfelijk, kwetsbaar en onvolmaakt bent. Zelfcompassie betekent de erkenning dat leed en onvolkomenheden een deel zijn van de menselijke ervaring die we allen delen – iets dat we allemaal meemaken. Dus in het voorbeeld het idee dat niemand verder als goed idee bestempeld: dat is pijnlijk, voelt misschien als falen maar uiteindelijk leer je ervan. Je komt tot een volgend idee, tot een nog beter idee, je leert mensen overtuigen etc.
  3. Het onder ogen zien van je eigen emoties, zonder te oordelen (mindfulness)
    Hier en nu. Een niet-oordelende, beschouwende bewustzijnstoestand, waarin je je eigen gedachten en gevoelens bekijkt zoals ze zijn, zonder ze te onderdrukken of te veranderen. Terug naar het voorbeeld: bij het idee voel je je misschien onzeker, voelt als falen, je voelt je stom, maar deze emoties erkennen en beseffen dat al die gevoelens tijdelijk zijn, gaat je helpen om in het hier en nu te blijven.

Voor mij persoonlijk vond ik deze drie inzichten heel verhelderend. Niet alleen om om te gaan met mijn thuissituatie nu, maar eigenlijk met alles in het leven! Een paar dagen Frankrijk deze week gaven me veel rust: focus op hier en nu – zo prachtig de natuur nu. En hoe natuur altijd haar weg vindt, zelfs in rotsen waar je denkt: hoe kan dat daar groeien, daar groeien bloemetjes ;-)…

Maar hoe zit dat dan nu met dat het makkelijker is om lief te zijn voor anderen dan voor jezelf?

Verbondenheid
Een gunstig effect van zelfcompassie is dus dat je leert om met je moeilijke emoties om te gaan; je verzetten tegen pijn, lijden, frustratie, boosheid, falen, onmacht heeft alleen maar averechts effect.

‘Door voor jezelf geen compassie te voelen en voor anderen wel, maak je een kunstmatig onderscheid tussen jezelf en anderen.’

Neff bespreekt de term ‘interzijn’. Veel mensen  deinzen ervoor terug om te erkennen dat ze in essentie verbonden zijn met elkaar. Dit erkennen betekent dat ze niet de volledige zeggenschap hebben over hun doen en handelen, en komt dan weer terug in dat we zo graag zelf de touwtjes in handen hebben. Echter: “wanneer we erkennen dat we het product zijn van talloze factoren waarmee we ons normaal gesproken niet per se identificeren, hoeven we onze ‘persoonlijke gevoelens’ niet zo persoonlijk op te vatten. Wanneer we het ingewikkelde weefsel van oorzaken en omstandigheden erkennen, waarin we allemaal zijn ingebed, kunnen we wat minder kritisch staan tegenover onszelf en anderen (interzijn).”

Blended in nature

Niks gebeurt dus in een vacuum, alles is verbonden met elkaar. Hmm… dan zijn social media en de normen van de maatschappij natuurlijk niet altijd behulpzaam. Daarin wordt juist zo de focus gelegd op alles wat uniek is (iedereen is uniek, op zoek naar dingen waar hij of zij in uitblinkt),  perfecte plaatjes op social media, Tinder profielen vol met mensen met allemaal unieke eigenschappen en eisen aan hun ideale partner, talenten die al van jongs af aan gezocht worden bij kinderen… de hele maatschappij lijkt soms op zoek naar enkel de dingen waarin we ons onderscheiden i.p.v. de zaken  te benadrukken waarin we verbonden zijn met elkaar.  De momenten waarop ik me niet goed voel deel ik niet snel, de momenten waarop ik enorme blunders maak ook niet. Maar in werkelijkheid heeft iedereen dit soort dingen natuurlijk wel eens, en door juist dat te beseffen verbindt ons dat.

Vandaar het delen van deze inzichten tot nu toe – voor mij was het heel verhelderend en helpt het mij in dealen met alle goeie en minder goeie eigenschappen van mezelf, acties en dingen die gebeuren. Zoals Neff het heel mooi verwoord in haar boek: “Compassie voor jezelf betekent dus dat je je menselijkheid accepteert en respecteert. Dingen gaan niet altijd zoals je zou willen. Je komt frustratie tegen, verlies, je maakt fouten, je loopt tegen je eigen grenzen aan, je voldoet niet aan je eigen idealen. Dit is de menselijke conditie: een realiteit die we allemaal met elkaar delen. Hoe meer je je hart openstelt voor die realiteit, in plaats van er tegen te vechten, des te meer zul je in staat zijn compassie te voelen voor jezelf, en voor al je medemensen.”

Genoeg food for thought voor een lang Pinksterweekend: enjoy 😉

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s